Vergunningverlening, toezicht en handhaving

Tijdens een integrale controle constateerden wij dat een bedrijfspand illegaal werd bewoond.

Het pand viel o.a. op door de afgedekte ramen. De huurder wilde niet meewerken aan de controle. Hierop is de deur, i.o.m. de eigenaar van het pand, geopend door een slotenmaker en werd er illegale bewoning geconstateerd.

Bewoning van een bedrijfspand is niet zonder risico’s. Bij een eventuele brand gaat de brandweer ervanuit dat het een bedrijfspand betreft en er geen bewoning plaatsvindt. Daarom is het belangrijk dat er gezamenlijke integrale controles uitgevoerd worden omdat dan o.a. illegale bewoning van bedrijfspanden aangepakt kan worden.

Nieuwbouw CBS Trots Ontwikkeling en Verbinding op schema: oplevering voor schooljaar 2026/2027
Op de hoek van de Zuidelijke Rondweg en de Tweede Bloksweg vordert de bouw van het nieuwe schoolgebouw voor CBS TOV gestaag. Het pand telt drie bouwlagen en biedt straks onderdak aan:

• Basisonderwijs en kinderopvang
• Huisartsen, fysiotherapeuten en logopedisten

Veiligheid en planning
De bouw verloopt volgens schema.

Bij de realisatie van dit gebouw staan veiligheid, een gezond binnenklimaat en duurzaamheid centraal. De ODMH ziet erop toe dat de school aan alle wettelijke eisen voldoet. Tijdens de inspecties ligt de nadruk op:

• Constructie & Brandveiligheid: Voor een gegarandeerd veilige leeromgeving.
• Binnenklimaat: Optimale ventilatie en CO₂-gestuurde systemen die de gezondheid en concentratie van de kinderen beschermen.
• Toegankelijkheid & Duurzaamheid: Een toekomstbestendig schoolgebouw.

Wij controleren de volgende punten:

• Brandveiligheid: Wij controleren of de brandveilige maatregelen zijn getroffen. We controleerden bijvoorbeeld de wandcontactdozen in brandwerende wanden. Deze voldeden niet aan de eisen en zijn vervangen.
• Ventilatie: Wij controleren of de ventilatiekanalen met de juiste diameter worden uitgevoerd. Ook beoordelen we het inregelrapport om te verifiëren of elk lokaal per uur de juiste hoeveelheid verse lucht krijgt.

• Hekwerken: Wij controleren of alle aanwezige hekwerken qua hoogte en overklimbaarheid aan het Besluit bouwwerken leefomgeving (BBL) voldoen.

Het Programma van Eisen (PvE) voor de brandveiligheid is inmiddels officieel goedgekeurd. Dit garandeert een veilige leer- en werkomgeving voor iedereen.

Op 8 januari 2026 hebben wij een handhavingsverzoek ontvangen van een bewoner van Waddinxveen voor een woning in zijn omgeving waar kamergewijze bewoning plaats zou vinden. De bewoner heeft aangegeven dat hij dit gebruik ervaart als overlastgevend en het afbreuk doet aan de straat/wijk.

Wij hebben dit handhavingsverzoek in behandeling genomen en aan de hand daarvan onderzocht hoe het gebruik van de woning is. Er is vastgesteld dat er kamergewijze bewoning plaatsvindt. Dit is een overtreding op grond van het parapluplan Wonen.

Van de eigenaar hebben wij een zienswijze ontvangen ten aanzien van ons voornemen last onder dwangsom. In de zienswijze wordt aangegeven dat de eigenaar zich niet kan vinden in de handhaving. Deze visie lijkt niet zo zeer gericht te zijn op de stelling dat ze niet in overtreding zijn, maar meer op dat ze alles qua andere richtlijnen op orde hebben en graag legalisatie willen.

Er staat eind mei een gesprek gepland met de eigenaar om deze visie te bespreken. Daarna beoordelen wij of het vervolgen van de handhavingsprocedure door een besluit last onder dwangsom zinvol is.

Het parapluplan Wonen is in 2024 vastgesteld en brengt met zich mee dat er gehandhaafd kan worden op geconstateerde kamergewijze bewoning in de gemeente Waddinxveen. In het verleden hebben er ook handhavingsprocedures gelopen waarbij de grondslag van de overtreding was gebaseerd op het parapluplan Wonen. Helaas werd in deze zaken een gegrond beroep op het overgangsrecht gedaan.

Deze casus biedt opnieuw de mogelijkheid om het parapluplan Wonen te gebruiken als grondslag van de handhavingsprocedure. Op basis van deze constateringen en de conclusie dat dit gebruik een overtreding is, hebben wij dan ook op 9 april 2026 een voornemen last onder dwangsom verzonden aan de eigenaar van de woning waar de overtreding plaatsvindt.

Aan de Passage staan drie flats. In mei 2024 voerde de brandweer hier een controle uit na een incidentmelding. Tijdens de controle bleek dat de situatie in deze flats niet (brand)veilig was. Wij namen daarom samen met de brandweer contact op met de vertegenwoordiger van de Verenigingen van Eigenaren van deze flats. Vervolgens schakelde deze vertegenwoordiger een adviesbureau in. Dit adviesbureau leverde een rapportage op met een opsomming van de gebreken en de te nemen maatregelen. Deze rapportage was voor ons voldoende aanleiding om handhavend op te treden.

Handhaving, vergunningverlening en bewonersbijeenkomsten in 2024 en 2025

In augustus 2024 stuurden wij naar de Verenigingen van Eigenaren een vooraankondiging van het opleggen van lasten onder dwangsom. Als tijdelijke maatregel, om de veiligheid te verhogen, zijn in de woningen gekoppelde rookmelders aangebracht. Op 4 november 2024 vond in het gemeentehuis een bewonersbijeenkomst plaats voor de bewoners van deze flats. Tijdens deze bijeenkomst is door ons samen met de brandweer toegelicht aan welke minimale wettelijke eisen de flats moeten voldoen.

Vanwege de financiële impact van de te nemen maatregelen op de bewoners is in opdracht van de gemeente een second opinion uitgevoerd. De second opinion is eind 2024 ontvangen en leverde geen gewijzigde inzichten op. Om de bewoners over de second opinion te informeren was er een tweede bewonersbijeenkomst op 12 februari 2025.

Door de Verenigingen van Eigenaren is daarna een plan van aanpak aangeleverd. Op 20 juni 2025 zijn lasten onder dwangsom opgelegd als stok achter de deur. Bij het vaststellen van de begunstigingstermijnen tot 31 december 2025 is door ons rekening gehouden met het plan van aanpak.

Voor het aanpassen van de brandtrappen aan de buitenzijde was een omgevingsvergunning nodig. Deze is aangevraagd op 17 april 2025 en verleend op 1 december 2025. De vormgeving van de brandtrappen is beoordeeld door het kwaliteitsteam Sleutelkwartier.

Uitvoering en afronding handhaving

In 2025 en het begin van 2026 voerden wij meerdere malen controles ter plaatse uit om de wijze van uitvoering en de voortgang van de uitvoering te controleren. Gelet op de voortgang van de werkzaamheden en het voorkomen van verbeuring van dwangsommen zijn de begunstigingstermijnen van de lasten onder dwangsom een aantal keren door ons verlengd. Op de certificering van de woningtoegangsdeuren na, zijn de werkzaamheden inmiddels bij alle drie flats afgerond. Het handhavingstraject is voor die overtredingen dan ook geëindigd. Op 8 juni 2026 vindt een (derde) bewonersbijeenkomst plaats om de bewoners hierover te informeren.

Woningtoegangsdeuren

Het is nodig dat de voordeuren van de woningen in alle drie de flats voorzien zijn van een gecertificeerde voorziening die waarborgt dat er een bepaalde mate van weerstand tegen branddoorslag aanwezig is tussen de woningen en de gangen. Momenteel zijn er voorzieningen (deurstrips) geplaatst die niet gecertificeerd zijn. Op 25 februari 2026 is naar de Verenigingen van Eigenaren een brief verzonden dat de handhaving voor dat onderdeel momenteel wordt gestaakt en er twee opties zijn om deze overtreding alsnog te beëindigen. De eerste optie is het aanleveren van een certificaat voor de nu aangebrachte voorziening uiterlijk op 31 december 2026. De tweede optie is het vervangen van de nu aangebrachte voorziening door een gecertificeerde voorziening, uiterlijk op 31 december 2028. Wanneer deze termijnen niet worden nageleefd, kunnen wij in overleg met de u als gemeente de keuze maken om het handhavingstraject te hervatten.

Handhavingsproject Polder Bloemendaal

Wij constateerden in 2024 dat op gronden met de bestemming “Agrarisch” bouwwerken zijn gebouwd en terreinverharding is aangebracht. In een enkel geval is ook op de woonbestemming te veel aan bijbehorende bouwwerken gebouwd.

In juli 2025 ontvingen de eigenaren in kwestie een constateringsbrief met het verzoek de overtredingen te beëindigen. Daaropvolgend voerden wij met de meeste eigenaren telefonisch en op locatie gesprekken. In december 2025 vonden met 12 van de 13 eigenaren gesprekken plaats waarbij ook wethouder Kerssies aanwezig was. De gesprekken gaven aanleiding om aanvullend advies in te winnen bij onze landschapsadviseur Stichting Dorp Stad en Land. De planning is om in juni de eigenaren te informeren over eventuele herstelsancties die opgelegd worden voor illegaal gebruik en illegale bouwwerken in het gebied.

De Polder Bloemendaal is een waardevol veenweidelandschap. Het bestemmingsplan ‘Ruimte voor Ruimte, Polder Bloemendaal’ heeft als doel om dit landschap te behouden en te verbeteren, en tegelijkertijd ruimte te geven aan natuur en bedrijvigheid.

De cijfers tot en met mei 2026 laten zien dat de vraag naar vergunningverlening en vooroverleggen hoog blijft. Na een duidelijke groei in 2025 stabiliseren de aantallen in 2026 op een hoger niveau dan in 2024. Dit betekent dat de werkdruk structureel toeneemt. 

Omgevingsvergunningen
Het aantal omgevingsvergunningen steeg van 576 in 2024 naar 690 in 2025 (+20%) en blijft in 2026 met 674 aanvragen vrijwel stabiel. Ook het aantal vooroverleggen is toegenomen van 187 in 2024 naar 230 in 2025 (+23%) en blijft met 222 in 2026 op een vergelijkbaar niveau. Deze ontwikkeling bevestigt dat de vraag naar ondersteuning bij ruimtelijke initiatieven hoog blijft. 

BOPA's

Een afwijkend beeld is zichtbaar bij de buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (BOPA’s). Na een sterke stijging van 77 in 2024 naar 108 in 2025 (+40%), daalt het aantal in 2026 naar 69. Dit wijst op schommelingen in de vraag, mogelijk als gevolg van tijdelijke ontwikkelingen of beleidsmatige keuzes. 

Het overall beeld is dat de vraag naar vergunningverlening en vooroverleg structureel hoog blijft, terwijl specifieke typen aanvragen, zoals BOPA’s, sterker kunnen fluctueren. Dit vraagt om flexibiliteit in de inzet van capaciteit en een continue afstemming op de ontwikkelingen in de regio.

n de Nota VTH 2023–2026 zijn de belangrijkste prioriteiten en doelen voor vergunningverlening, toezicht en handhaving vastgelegd. Jaarlijks kiezen we een aantal doelen waarop we extra inzetten. Hieronder lichten we toe wat we tot dusver in 2026 hebben bereikt. 

Optimaliseren werkprocessen onder de Omgevingswet 

De invoering van de Omgevingswet heeft grote impact op werkprocessen en samenwerking. In de eerste helft van 2026 heeft de ODMH stappen gezet om deze processen verder te stroomlijnen. Werkprocessen zijn geoptimaliseerd en geïntegreerd in het zaaksysteem (RX). Hierdoor ontstaat een meer eenduidige en efficiënte werkwijze voor medewerkers. Deze ontwikkeling loopt door in de komende jaren. Door processen verder te verbeteren, kan de ODMH gemeenten beter en consistenter ondersteunen bij vergunningverlening en toezicht. 

Inzicht in effecten van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) 

De ODMH heeft eerste inzichten verzameld over de gevolgen van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). Deze inzichten zijn gebaseerd op praktijkervaring in 2024 en 2025 en zijn besproken met het Algemeen Bestuur in maart 2026. Op basis hiervan zijn gemeenten geadviseerd over onder andere leges en de verwerking van de Wkb in het omgevingsplan. Hiermee krijgen gemeenten beter zicht op de impact van deze wet op toezicht en handhaving. 

Voorkomen van handhaving door inzet minnelijk traject 

De ODMH zet in op het voorkomen van escalatie door vroegtijdig in gesprek te gaan met betrokkenen. Via een minnelijk traject wordt gezocht naar oplossingen voordat formele handhaving nodig is. Dit gebeurt door per situatie te beoordelen of mediation kansrijk is, relevante partijen te betrekken en het gesprek laagdrempelig te organiseren. Deze aanpak blijkt effectief: circa 60% van de dossiers wordt inmiddels zonder formele handhaving opgelost. 

Hiermee wordt niet alleen sneller duidelijkheid geboden aan betrokkenen, maar wordt ook de druk op handhavingsprocedures verminderd. 

Tegengaan van ondermijning 

De ODMH speelt een coördinerende rol bij het signaleren en aanpakken van ondermijnende activiteiten. In 2026 is gestart met een pilot volgens de Bibob-methodiek. Hierbij wordt onderzocht of er risico’s zijn bij vergunningaanvragen, bijvoorbeeld door herkomst van investeringen of betrokkenheid bij strafbare feiten. 

Binnen deze pilot werken verschillende teams samen aan onderzoek en informatie-uitwisseling met partners zoals politie, justitie en de Belastingdienst. De eerste resultaten laten zien dat deze werkwijze helpt om risico’s eerder te signaleren en beter onderbouwde besluiten te nemen.