Klimaat & natuur

Het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen door agrariërs staat steeds meer in de belangstelling, vooral vanwege mogelijke gezondheidsrisico’s voor omwonenden. Dit speelt met name bij ruimtelijke ontwikkelingen in de buurt van agrarische percelen. 

Wanneer nieuwe functies, zoals woningen, worden ontwikkeld nabij landbouwgronden waar gewasbeschermingsmiddelen worden gebruikt, moet worden aangetoond dat deze ontwikkeling veilig is voor toekomstige bewoners. Dit vraagt om een zorgvuldige afweging van risico’s. 

De ODMH toetst deze situaties in het kader van ruimtelijke plannen en adviseert gemeenten over de gezondheidseffecten. Daarbij wordt gekeken naar wet- en regelgeving en ruimtelijk beleid. 

Om gemeenten en andere partijen hierbij te ondersteunen, hebben de GGD’en een informatieblad opgesteld over gewasbeschermingsmiddelen en omwonenden. De ODMH heeft bijgedragen aan de totstandkoming hiervan, onder meer door advies te geven over relevante regelgeving en ruimtelijke aspecten.

Dit onderwerp vraagt blijvend aandacht, omdat het raakt aan zowel de ontwikkeling van woningen als de bescherming van de gezondheid van inwoners.

De ODMH heeft zijn advisering over ruimtelijke plannen verbeterd door verschillende thema’s samen te brengen in één integraal advies. Dit maakt het voor gemeenten makkelijker om afgewogen keuzes te maken bij nieuwe ontwikkelingen. 

Voorheen ontvingen gemeenten in de ROM-quickscan afzonderlijke adviezen over onder andere water en bodem sturend (WBS), ondergrond, klimaatadaptatie en duurzaamheid. Sinds 2025 zijn deze samengevoegd tot één integraal advies. Hiermee worden tegenstrijdigheden en overlap voorkomen. 

In het nieuwe format ontvangen gemeenten een overzicht van kansen en risico’s op deze thema’s. Dit helpt om ruimtelijke plannen beter te onderbouwen en toekomstbestendig te maken. 

De eerste adviezen volgens deze werkwijze zijn inmiddels opgesteld. De ODMH bouwt deze aanpak de komende periode verder uit.